SmodCMS

Patron szkoły

 

 

Hugon Kołłątaj    żył w latach 1750-1812. Był księdzem, politykiem, czołowym publicystą polskiego oświecenia, wybitnym reformatorem oświaty. Jego nazwisko stało się nierozerwalnie związane z próbami reform ustrojowych, których próbę podjęto w Polsce przed utratą niepodległości w 1795 r.

Urodził się w rodzinie szlacheckiej, początkowo kształcił się w szkołach w Pińczowie. Naukę kontynuował na Akademii Krakowskiej uzyskując stopień doktora filozofii, w Wiedniu i w Rzymie uzyskując doktorat z prawa i teologii. Przyjął święcenia kapłańskie. Po powrocie do kraju zaangażował się w prace Komisji Edukacji Narodowej i Towarzystwa do Ksiąg Elementarnych. Opracował plan rozbudowy szkół w całym kraju. Z ramienia Komisji Edukacji Narodowej dokonał reformy Akademii Krakowskiej a w latach 1783-1786 został jej rektorem. Następnie przeniósł się do Warszawy, gdzie skupił wokół siebie grono zwolenników reform ustrojowych, publicystów oświeceniowych m.in. Franciszka Ksawerego Dmochowskiego, Franciszka Salezego Jezierskiego. Przeciwnicy zwali ich Kuźnicą Kołłątajowską. Uczestniczył w obiadach czwartkowych.

W czasie Sejmu Wielkiego należał do najaktywniejszych działaczy stronnictwa patriotycznego. Popierał walkę o emancypacje miast i równouprawnienie mieszczan. Był współautorem Konstytucji 3 mają i innych aktów ustawodawczych. W czasie wojny polsko-rosyjskiej poparł decyzję króla Stanisława Augusta Poniatowskiego o jego przyłączeniu się do konfederacji targowickiej. Przygotowywał i uczestniczył w insurekcji kościuszkowskiej, wchodząc w skład Rady Najwyższej Narodowej.

Po upadku powstania uciekł z Warszawy ścigany przez władze rosyjskie. Został zatrzymany przez Austriaków i osadzony w więzieniu gdzie spędził 8 lat. Po opuszczeniu więzienia udał się na Wołyń, gdzie był współtwórcą Liceum Krzemienieckiego. W latach 1807-08 podejrzany o kontakty z Napoleonem został wywieziony i przetrzymywany w Moskwie przez Rosjan.

Ostatnie lata życia przebywał w Księstwie Warszawskim. Zmarł w samotności po długiej i ciężkiej chorobie. Został pochowany na warszawskich Powązkach.

Jako publicysta zajmował się przede wszystkim nauką, oświatą i wychowaniem, a jego prace poruszające sprawy społeczne i władzy państwowej były podstawą Konstytucji 3 Maja. Postulował: dziedziczność tronu, zniesienie liberum veto, ogólne opodatkowanie, zmniejszenie wpływów magnaterii, sejm gotowy, prawa dla mieszczan, wolność dla chłopstwa (zamiana pańszczyzny na czynsz). Pozostawił po sobie wiele utworów publicystycznych.